Wyższe ceny ropy zagrażają przyszłości niegdyś kwitnącego sektora finansowego

Wyższe ceny ropy naftowej w tym roku zmniejszyły potrzebę pozyskiwania funduszy przez eksporterów energii z Bliskiego Wschodu za pośrednictwem islamskiego rynku obligacji, co zagraża rozwojowi niszowego sektora finansowego, który stara się zyskać szerszą przyczepność.

Ceny ropy naftowej w tym roku utrzymują się jak dotąd powyżej 60 dolarów za baryłkę. Oczekuje się, że tendencja ta się utrzyma: agencja S&P Global Ratings podwyższyła swoją prognozę dla ropy naftowej na ten rok średnio do 65 dolarów za baryłkę z wcześniej prognozowanych 55 dolarów za baryłkę.

Według S&P, w miarę wzrostu cen tego kluczowego towaru, światowa emisja obligacji islamskich spadła o 15.3 procent rok do roku, do 44.2 miliarda dolarów w pierwszych sześciu miesiącach tego roku. Agencja podała, że ​​spodziewa się, że rok 2018 zakończy się łącznym wolumenem od 70 do 80 miliardów dolarów, co oznacza najwyższy poziom od trzech lat w 2017 roku, który wyniósł 97.9 miliarda dolarów.

Obligacje islamskie, zwane także sukuk, to instrumenty dłużne zgodne z zasadami szariatu. Szariat to prawo islamskie, które zabrania zarabiania odsetek od pożyczek i zakazuje finansowania działalności związanej z alkoholem, wieprzowiną, pornografią i hazardem.

Kraje arabskie eksportujące ropę naftową należały w zeszłym roku do największych emitentów sukuków. Arabia Saudyjska na przykład wyemitowała suwerenny sukuk o wartości 9 miliardów dolarów – największą w historii obligację islamską.

Jednak wyższe ceny ropy naftowej spowodowały „spadek potrzeb finansowych w niektórych krajach (Rady Współpracy Zatoki Perskiej)” – powiedział podczas telekonferencji Mohamed Damak, starszy dyrektor ds. badań nad usługami finansowymi i globalny szef finansów islamskich w S&P Global Ratings zeszły tydzień.

Rada Współpracy Zatoki Perskiej składa się z sześciu krajów arabskich: Bahrajnu, Kuwejtu, Omanu, Kataru, Arabii Saudyjskiej i Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Kraje te zostały zmuszone do dywersyfikacji źródeł przychodów ze względu na gwałtowny spadek cen ropy naftowej, który w latach 2015–2017 utrzymywał się na najniższym poziomie od wielu lat.

Oprócz obecnych wyższych cen ropy, lepsza dyscyplina fiskalna, jaką mają obecnie te kraje – wynikająca z cięć wydatków i dotacji w związku ze spadkiem dochodów z ropy – dała im mniej powodów do powtórzenia zeszłorocznych dużych transakcji sukuk, powiedział Mohamed.

Spadek emisji sukuk zwiększa wyzwania stojące przed finansami islamskimi, które odnotowały spowolnienie wzrostu pomimo wysiłków mających na celu rozszerzenie sektora poza tradycyjne rynki na Bliskim Wschodzie i w Azji Południowo-Wschodniej.

W ostatnich latach w branży pojawiło się kilku nowych uczestników spoza krajów z większością muzułmańską, ale ich obecność nie pomogła islamskim finansom zyskać znacznie szerszego zainteresowania.

Jak wynika z najnowszego raportu Global Islamic Finance Report opublikowanego w tym miesiącu, w rzeczywistości wzrost branży spowalnia od pięciu lat z rzędu. Z raportu wynika, że ​​w 2017 r. wielkość islamskiego sektora usług finansowych wzrosła o 6 procent w porównaniu z rokiem poprzednim do 2.431 biliona dolarów, co oznacza spowolnienie w porównaniu z 2016-procentowym wzrostem w 7 roku.

Eksperci zidentyfikowali jedną dużą przeszkodę, która uniemożliwia szybszy rozwój branży: brak standaryzacji. Obecnie wiele jurysdykcji różnie interpretuje szariat, co prowadzi do różnic w strukturze produktów i sposobie rozwiązywania sporów.

„Większa standaryzacja w tych obszarach pomogłaby sukuk zyskać szerszą akceptację wśród międzynarodowych inwestorów” – stwierdził w raporcie Bashar Al Natoor, starszy dyrektor i globalny szef finansów islamskich w Fitch Ratings.

„Uważamy, że ograniczenia strukturalne oznaczają, że wzrost może być stały, ale niespektakularny” – dodał.